Dziennik 1934-1935

Juliusz Osterwa pisał dzienniki przez całe życie. Zachowana rękopiśmienna spuścizna

pochodzi jednak głównie z okresu II wojny światowej. Dziennik 19341935 różni się

zasadniczo od tych dotychczas opublikowanych. Obejmuje czas pomiędzy 19 lutego 1934 a

22 czerwca 1935, kiedy Osterwa pełnił funkcję dyrektora Teatru Miejskiego im. Juliusza

Słowackiego. W związku z jego pozycją zawodową i towarzyską w tamtych latach dziennik

jest wyjątkowym świadectwem wydarzeń, w których uczestniczył. Osoby publiczne, ludzie

teatru, pisarze, politycy, arystokraci, znajomi otrzymują w tych notatkach portrety

interesujące, bo pisane w sposób bezpardonowy, krytyczny, niekiedy nawet surowy. Bardzo

ciekawe jest, uchwycone przez autora trochę mimochodem, także szersze tło społeczno-

polityczne: śmierć Józefa Piłsudskiego, zamach na ministra Bronisława Pierackiego, wizyta

Josepha Goebbelsa w Polsce, nadciągające widmo faszyzmu i radykalizacja nastrojów

społecznych. Również teatr pozostaje ważnym tematem notatek: premiery w Teatrze

Miejskim, sprawy Reduty, występy gościnne, problemy dyrektorskie, kontakty z magistratem

i urzędnikami, organizacja teatru szkolnego, środowisko aktorów krakowskich i

warszawskich, teatr plastyków Cricot, w którego pracach brała udział córka Osterwy -

Elżbieta.

Dziennik 1934-1935 to jednak przede wszystkim obraz zakochanego mężczyzny. Głównym

tematem zapisków jest bowiem jego ówczesna relacja z Hanką Ordonówną, aktorką,

popularną pieśniarką. Notatki ujawniają bardzo intymną, nie do końca kontrolowaną sferę

afektu osobistą, prywatną, emocjonalną.

Publikacja opatrzona jest wyjątkowym i bardzo rzetelnym aparatem krytycznym. Autorka

opracowania, prof. Wanda Świątkowska, w 1032 przypisach przeprowadza czytelników przez

zawiłości biografii, powiązań genealogicznych, historycznego kontekstu.