Czerwone Piwo Królowej

Uwielbiam książki, które potrafią obudzić wspomnienia i skłonić do osobistych refleksji. Ostatnio mam wyjątkowe szczęście trafiać właśnie na takie historie. Jedną z nich jest „Czerwone Piwo Królowej” Alicji Czarneckiej-Suls, opowiadająca historię browaru Schroederów w Chmielniku.
Ta książka okazała się dla mnie czymś więcej niż zwykłą fikcją. To boleśnie prawdziwy obraz wielu polskich miast. Wraz ze znikaniem starych fabryk i zabytków, bezpowrotnie znika też lokalna tożsamość. Dawne browary nie były przecież tylko zakładami pracy. Tworzyły codzienność i historię wielu pokoleń. Czytając tę powieść, nie mogłam przestać myśleć o moim Bytomiu. Przed oczami stanął mi nasz największy browar przy ulicy Wrocławskiej. Jego tradycje sięgały końca XIX wieku, a neogotycki budynek z czerwonej cegły na stałe wpisał się w krajobraz miasta. Po wojnie urządzono w nim przechowalnię owoców i warzyw, ale w 1961 roku państwo odbudowało zakład, czyniąc go jednym z największych w regionie. Niestety, transformacja ustrojowa przyniosła kryzys. Browar zamknięto w 1996 roku, a w 2004 roku, za zgodą konserwatora zabytków został zburzony. Dziś stoi tam sklep Aldi. Wciąż trudno mi zrozumieć tę decyzję. Takie miejsca mają przecież ogromny potencjał kulturowy i turystyczny. Właśnie dlatego historia rodziny Schroederów tak mocno mnie poruszyła. Im, mimo wojny i nacjonalizacji w PRL-u udało się przetrwać. Po latach zabytek wrócił w ręce ostatniego potomka rodu. Szkoda, że w Bytomiu zabrakło Walerii i Michała, młodych bohaterów tej książki. Może oni pokazaliby urzędnikom, że za każdym takim miejscem stoją przede wszystkim ludzie. Ich praca, pasja, rodzinne tradycje, a czasem także miłość. Inspiracją do napisania tej książki były dla autorki historie kilku browarów i ich rodzin z nimi związanych. W powieści browar nie jest jedynie tłem. To pełnoprawny bohater z własną przeszłością, tajemnicami i historią, którą poznajemy razem z przeszłością i tajemnicami bohaterów. Oś fabuły stanowi zaginiona, dwustuletnia receptura na tytułowe Czerwone Piwo Królowej będące najcenniejszym skarbem rodziny Schroederów. Była symbolem rodzinnej tradycji oraz hołdem dla królewny Anny Hanowerskiej, najstarszej córki króla Jerzego II, a odnalezienie tych zapisków to jedyna szansa na uratowanie podupadającego rodzinnego dziedzictwa i przywrócenie zakładowi dawnej świetności. Historyczne zaginięcie splata się ze współczesną, kryminalną wręcz intrygą, która sprawia, że od książki nie da się oderwać. Autorka świetnie przygotowała się do tematu. Książka zachwyca detalami o dawnym piwowarstwie i szacunkiem do tradycji. Podobnie jest z profesjami bohaterów. Michał to londyński fotograf gwiazd, żyjący w blasku fleszy. Waleria z kolei łączy fotografię z tradycyjnym introligatorstwem, którego nauczył jej dziadek. Oboje robią to, co kochają, z niezwykłą precyzją i wrażliwością, pasją i szacunkiem do tradycji. Dla mnie było to bardzo ciekawe, szczególnie że dzięki tym opisom mogłam lepiej wyobrazić sobie świat bohaterów i ludzi związanych z tymi profesjami.
Poznajemy też losy starszego pokolenia, Klary (babci Walerii) i Antoniego (stryja Michała). Ich dawne, skomplikowane uczucie pokazuje, jak mocno przeszłość wpływa na teraźniejszość. Dodatkowe napięcie wprowadza postać burmistrza i trudna relacja Walerii z matką. Pod wpływem tych wszystkich tajemnic Michał i Waleria przechodzą głęboką przemianę. Początkowa nieufność i dystans stopniowo topnieją, gdy zostają zmuszeni do współpracy. Michał pod wpływem Walerii zaczyna dostrzegać, że pogoń za karierą w Londynie i powierzchowny świat celebrytów nie dają mu prawdziwego szczęścia. Waleria przy Michale otwiera się na świat, zyskuje więcej odwagi do walki o swoje i zaczyna śmielej patrzeć w przyszłość. Zaczynają doceniać swoje korzenie i to, co w życiu naprawdę ważne.
„Czerwone piwo królowej” okazało się dla mnie czymś więcej niż opowieścią o browarze, rodzinnych tajemnicach i uczuciach. To historia o miejscach, które tworzą tożsamość miast, i o tym, jak łatwo można je stracić.
Miłym dodatkiem jest również zamieszczony na końcu książki zbiór przepisów kulinarnych Klary z wykorzystaniem piwa. To niewielki element, który jeszcze mocniej łączy opowieść z tradycją i codziennym życiem bohaterów.