Homeschooling. Koncepcje kształcenia...

Tematem niniejszej publikacji jest edukacja domowa (homeschooling) ujmowana w kontekście społecznym i pedagogicznym. Kształcenie dzieci w domu to praktyka o długiej tradycji, występująca w wielu kulturach zarówno w przeszłości, jak i dziś. Wprowadzenie obowiązku szkolnego w wielu krajach miało na celu zerwanie z tą utrwaloną formą kształcenia, jednak działania te okazały się nieskuteczne. Zainicjowana w USA w latach 70. XX wieku walka o prawo do nieposyłania dzieci do szkoły doprowadziła do legalizacji homeschoolingu. Od tamtej pory edukacja domowa, opisywana dziś różnorodnymi terminami1, rozwija się jako niezależna forma kształcenia.

Monografia ta jest pierwszą częścią publikacji poświęconej koncepcjom kształcenia w edukacji domowej (druga część znajduje się obecnie w opracowaniu). Dotychczasowe badania nad homeschoolingiem koncentrowały się m.in. na kwestiach socjalizacji dzieci, motywacjach rodziców oraz roli matki i ojca w procesie edukacyjnym. Marek Budajczak wskazał również na badania socjologiczne, psychologiczne, historyczne oraz komparatystyczne dotyczące tego zjawiska. Moim celem natomiast było zbadanie, jakie koncepcje kształcenia przyjmują homeschoolersi nie tylko w sensie ich konkretnych form, lecz także w szerszym, wielowymiarowym ujęciu. Rozumiem przez nie konstrukty teoretyczno-praktyczne, które homeschoolersi tworzą i realizują w procesie kształcenia. Odzwierciedlają one światopogląd, styl życia, przekonania oraz wartości tych rodzin. Obejmują zarówno konkretne działania, jak i towarzyszące im uwarunkowania, oceny oraz procesy zmian. Choć literatura przedmiotu4 jest już obszerna, wierzę, że niniejsza publikacja wnosi nową, wartościową perspektywę do badań nad edukacją domową w Polsce.

Ze wstępu